28.11.2021 r.

Trasa wycieczki: Kielce – Bilcza – Kuby Młyny – Marzysz – ognisko na polanie przy drodze wywozowej – Bilcza – Kielce. Wycieczkę prowadził Henio, dystans ok. 30 km. W wycieczce od startu do mety wzięło udział 12 osób. Pogoda sprzyjająca czynnościom 2xJ.

Był czas, gdy lubiliśmy rowerowe wypady do Słopca. Głównie ze względu na znaną atrakcję tego miejsca docenianą szczególnie przez zimowych weteranów rowerowych. Dlatego dobrze się stało, że Henio zaplanował ostatni listopadowy wyjazd właśnie w te okolice. Zapowiadała się wycieczka sentymentalna. Taki nastrój zwykle nam towarzyszy, kiedy odwiedzamy stare kąty.

Życie jednak skorygowało te plany, głównie za sprawą Tomka. Z Jego powodu bowiem wycieczka, podobnie jak poprzednia, miała charakter kulinarny.

Tym razem ze względu na delikatność dorszowo – łososiowych dań, nadzór nad procesem mieszania warząchwią w specjalnym garnku ze stali damasceńskiej powierzyliśmy Sławkowi, który zamieszał już niejeden raz podczas naszych wycieczek… Dla emerytów, co jeszcze dobrze trawią, obok dań typu „cod – salmon”, serwowano wołowinę w zawiesistym sosie, wieprzowe polędwiczki w zielonym curry, czy piekielnie ostre gulasze.

Było smacznie i wesoło w dosłownym znaczeniu oraz pogodnie w wielu wymiarach.

Tekst MS, foto JS

Jeszcze jedna zagadka dla Andrzeja: co może oznaczać tajemniczy skrót w tytule wycieczki – [2xJ]?

21.11.2021 r.

Kielce – Dąbrowa Koszarka – Masłów Drugi – Marczakowe Doły – Masłów Podklonówka – Mąchocice – Leszczyny Skała – Cedzyna zalew – Kielce. Wycieczkę prowadził Andrzej. Dystans 35km, wzięło udział 14 osób.

Cieszy nieudana próba zakończenia serii wycieczek „Bliżej Natury”. Jej kontynuacja przypomina trochę pewną barcelońską budowlę tworzoną bez końca. Andrzej zwrócił uwagę na zmianę nazw ulic oraz wsi będących na trasie przejazdu. Dobrze zrobił, bo myślałem, że kolejny raz będę pisał o jesiennych pejzażach, które w tych okolicach wprawdzie zasługują na pióro poety, lecz są coraz mniej widoczne. Zasłaniają je bowiem wielkie ponad miarę chałupy przy drodze, które na tle tego krajobrazu wyglądają jak betonowe umocnienia linii Maginota…

Nazwy miejscowości, często kodują jakiś fragment swojej historii. Dlatego bywa, że jadąc na rowerze, zastanawiamy się dlaczego dane miejsce nazywa się tak, jak się nazywa. Zwłaszcza gdy nazwa jest niebanalna, czy śmieszna. Nad miejscowościami o śmiesznych nazwach nie będziemy się pastwić, ponieważ już to kiedyś robiliśmy (por. wycieczka 27.06.2021).

Tym razem przejeżdżaliśmy przez Masłów, więc ciekawość skąd taka nazwa, wydaje się naturalna. Może się kojarzyć z masłem, lecz to jeszcze niczego nie wyjaśnia. Na stronie Samorządowego Portalu Internetowego (SPI) gminy czytamy: „ Nazwa Masłów pojawiła się w 1573 roku. Nazwa gminy Masłów pochodzi ze staropolskiego Masło”. Konia z chomątem temu, kto wie o co chodzi z tym „staropolskim Masło”. Nie mówiąc już o tym, że nazwa gminy nie pochodzi od żadnego „Masło” tylko od nazwy miejscowości Masłów, która jest jej siedzibą. To jest przykład „twórczości historycznej” metodą „kopiuj – wklej”.

Kolejnego rąbka „maślanej” tajemnicy uchyla Lokalna Grupa Działania – Wokół Łysej Góry: „Masłów- po raz pierwszy nazwa pojawiła się w 1573 roku. Pochodzi od staropolskiej nazwy osobowej Masło”. Skoro rzeczone Masło to nazwa osobowa, zatem możemy wnosić, że nazwa miejscowości Masłów pochodzi być może od nazwiska jej założyciela. Lecz to nic pewnego, jako że autorzy tekstów nie podają źródeł. Widać, że onomastyka, czyli nauka o nazwach własnych, nie jest ich szczególną pasją.

Trochę lepiej wygląda „internetowa” geneza nazwy Mąchocice, chociaż i tu panuje zamęt. Według wspomnianego wyżej gminnego SPI nazwa Mąchocice pochodzi od nazwy osobowej Mąchota lub od staropolskiej nazwy osobowej Mach, Macho, ale kto się kryje za tymi „nazwami osobowymi”, SPI nie podaje. Mąchocice – Mąkocice (Mochoczcicze) są jedną z najstarszych wsi w rejonie Gór Świętokrzyskich i powstały przed 1171 rokiem jako uposażenie kolegiaty kieleckiej. Dochody z części wsi szły na jej kapitułę, stąd Mąchocice Kapitulne, a z części na utrzymanie scholastyka – członka kapituły kierującego szkołą parafialną, stąd Mąchocice Scholasteria. Inny wpis SPI gminy sugeruje, że Mąchocice – Scholastyka były własnością scholastyka. Kolejny, że ta część Mąchocic dostarczała dochodów na utrzymanie szkoły parafialnej. Zapewne nietrudno to ustalić analizując dokumenty kościelne, lecz komu by się chciało…

Nam to również nie zaprzątało głowy, zwłaszcza, że pogoda znośna, widoki pięknie rozmazane jesienią, niczym z obrazów Moneta, a na deser boeuf Stroganow w Cedzynie kolejny raz sponsorowany przez Tomka, któremu przy tej okazji bardzo dziękujemy. Bardzo fajna wycieczka, może dlatego jej czas przemknął nam tak szybko, jak Donald Tusk w terenie zabudowanym…**

———————————–

* Najlepszy „bif” a’la Stroganow, lub jak chcą Polacy, Strogonow, jadałem ongiś w leningradzkiej knajpce „Pogribok”. Niedostatek polędwicy wołowej ten Stroganow nadrabiał wyśmienitym sosem z dodatkiem kiszonych ogórków.

**To jest nawiązanie do zwrotu, którego użył, obdarzony poczuciem humoru Cezary Łasiczka, w swojej audycji OFF Czarek.

Tekst MS; mapka Dorota;foto Gosia W.

————————————

Postscriptum

Ponieważ Andrzej podczas poprzedniej wycieczki często nas raczył różnymi zagadkami, przeto i my uraczymy Andrzeja: Stefan Żeromski w swojej noweli „Puszcza Jodłowa” przytacza pojęcie „zburzyszcze”. O jakiej formie geomorfologicznej pisze Żeromski?

Czas na rozwiązanie zagadki do następnej niedzieli. Prawidłową odpowiedź nagrodzimy pochwałą przed frontem naszej kompanii. Fragment tekstu ze słowem o które pytamy, wraz z jego objaśnieniem, zostanie zamieszczony w sprawozdaniu z wycieczki 28.11.2021.

14.11.2021r.

Trasa wycieczki: Kielce – Bilcza – Bieleckie Młyny – Morawica zalew – Dolina Morawki – Radomice Gawronki – Brudzów Zalipie – Bielany Lipie – Skrzelczyce – Radomice – Suków – Kielce. Wycieczkę prowadził Andrzej, dystans 50 km. Wzięło udział 15 osób. Zachmurzenie umiarkowane z przejaśnieniami temp. 10 st.C.

Ten wyjazd w zamyśle prowadzącego miał zamknąć cykl wycieczkowy “Bliżej natury”.

Głównym tematem wycieczki był fragment planowanej  obwodnicy Kielc w rejonie Morawicy. Przez jakiś czas udawało się Andrzejowi koncentrować uwagę uczestników na tym problemie. Dopóki nie poprowadził wycieczki od zalewu w Morawicy w kierunku Brudzowa, doliną Morawki. Mała 25 –  kilometrowa rzeczka Morawka niesie tu swe mizerne wody piękną szeroką doliną, by przed ujściem do Czarnej Nidy zasilić jeszcze wspomniany zbiornik w Morawicy. Właśnie m.in. tym fragmentem doliny będzie przebiegać wspomniana obwodnica. Skutki takiej inwestycji dla walorów przyrodniczych tego miejsca łatwo sobie wyobrazić. Trudno się dziwić, że od tej chwili nikt z  wycieczkowiczów już obwodnicy nie lubił. Tym bardziej, że sama rzeczka Morawka traktowana jest w sposób rabunkowy przez właścicieli stawów, którzy korzystając z jej wód tak obniżyli przepływ, że w ub. roku, na odcinku między Lisowem a Morawicą, zupełnie zanikła. Wody Polskie, które z urzędu powinny reagować na tego typu sytuacje, nomen omen umywają ręce… resztkami wody z Morawki.

Andrzej to wytrawny gracz, myślę że tak dobrał tematykę wycieczki, żeby pokazać po raz kolejny jak trudna jest koegzystencja człowieka i przyrody. Paradoksalnie im jesteśmy bliżej natury, tym bardziej sobie uświadamiamy, że jesteśmy od niej coraz dalej…

Wszystko wskazuje na to, że cyklu wycieczek “Bliżej natury” zakończyć nie sposób, dlatego sugerujemy Andrzejowi kontynuację tej udanej serii w wersji jesienno – zimowej.

Tekst MS, foto Jola

11.11.2021 r.

Trasa wycieczki upamiętniającej Święto Niepodległości: Kielce – Słowik, dystans ok. 20 km. Wycieczkę prowadził Andrzej, wzięło udział 18 osób.

Jeśli się jedzie na wycieczkę 11 listopada, to nie sposób uniknąć refleksji, które w innym czasie z reguły nie zajmują naszej uwagi. Święto Niepodległości skłania m.in. do dyskusji na temat patriotyzmu. Obecnie patriotyzm ma tyle znaczeń ilu mamy patriotów. Co więcej, ci którzy uważają, że jest passe, też Go jakoś definiują. Współczesna recepcja patriotyzmu zawiera się z grubsza między patosem a trywializmem. Kiedyś patriotyzm był rozumiany jako szacunek, umiłowanie własnej ojczyzny i gotowość do jej obrony. Nie wiedzieć dlaczego wielu uważa, że to określenie nie przystaje do współczesności, a nawet zawiera agresywne konotacje. Niektórzy utożsamiają go wręcz z nacjonalizmem. Inna definicja patriotyzmu jako umiłowania i pielęgnowania narodowej tradycji, kultury czy języka też niedobra, bo rani kosmopolityczne dusze. Ci, którzy szczególnie “odlecieli” sprowadzają patriotyzm do płacenia podatków, wymyślając jednocześnie kreatywną księgowość dzięki której można ich nie płacić… Trzeba przyznać że to swoisty patriotyzm, inaczej mówiąc idiopatriotyzm (od idio – swoisty). Skoro kreatywni księgowi wypreparowali z patriotyzmu słowo ojczyzna (gr. patria) zatem etymologicznie ich idiopariotyzm przekształcił się w … idiopatriotyzm… Tu widać wyraźnie jak czas zmienia znaczenie pojęć, przypisując im niekiedy niedorzeczne desygnaty.

Z patriotyczną praktyką też bywa różnie, bo jeśli już nie patriotyzm, to zwykła przyzwoitość nakazywała urzędnikom polskiej ambasady, aby Janowi Karskiemu zapalić świeczkę na grobie w Dzień Wszystkich Świętych. Niestety, nie chciało się ruszyć „d” rządową limuzyną na cmentarz Mount Olivet pod Waszyngtonem… Jednocześnie flagi rozdawane kielczanom z okazji świąt państwowych idą jak świeże bułeczki. To akt patriotyczny, bo przecież ludzie biorą je ze szlachetnych pobudek.

Żeby być w trendzie a nie przekraczać granicy absurdu, uznaliśmy, że nasza wycieczka będzie miała ekopatriotyczny charakter, gdzie patriotyzm jest pojmowany jako poszanowanie przyrody ojczystej. Zawsze to lepsze od hipokryzyjnego patriotyzmu fiskalnego. Przesłanie ekologicznego patrioty to „podziwiać przyrodę nie szkodząc”. Na dowód, że ekopatriotyzm to nie jakaś fanaberia ostatniego czasu, prezentujemy fragment patriotycznego wiersza Adama Asnyka z 1919 r. pt. „Polska”.

Choć jej granice znajdziesz na mapach,
ale o treści co je wypełnia,
powie ci tylko księżyca pełnia
i mgła nad łąką i liści zapach

Skoro obchody Święta Niepodległości były opatrzone przedrostkiem eko-, zatem prowadzenie wycieczki powierzyliśmy Andrzejowi. Prowadzący wybrał piękne miejsce oraz zainaugurował spotkanie starannie przygotowanym, merytorycznym komentarzem, stosownie do uroczystej okazji.

Atmosfera spotkania jak zwykle ciepła i serdeczna nie tylko dzięki ognisku i słonecznej pogodzie.

Tekst MS; foto Ania

7.11.2021 r.

Trasa wycieczki: Kielce – Grzbiet Szydłówkowski – Wola Kopcowa – Masłów – Dąbrowa – Wiśniówka – Kajetanów Dolny – Dolina Marczakowa – Brzezinki – Ciekoty – przełom Lubrzanki – Mąchocice – Cedzyna – Kielce. Prowadził Leszek. Dystans 50km, wzięło udział 15 osób. Zachmurzenie umiarkowane z przejaśnieniami, temp. ok 8 st. C, 29.8 st. K. Oblicza wycieczkowiczów słoneczne, jedynie podczas pokonywania ruchliwej drogi z Masłowa do Dąbrowy lekko chmurne...

Przymiotnik “przedświętny”, który pojawił się w tytule, robi ostatnio karierę w reklamie. „Przedświętne życzenia” od kilku dni płyną z radiowych reklam. Nie szkodzi, że do tych świąt, które mają na myśli copywriterzy, jest jeszcze dwa miesiące. Ludzie małego talentu sądzą, że skoro święta dobrze się kojarzą, to można je przyklejać w dowolnej porze, do dowolnie głupich tekstów reklamowych. Z podobnych powodów pewna gastronomiczna celebrytka to co robi nazywa sexy kuchnią. Skądinąd seks to częsty powód zachowań kompulsywnych, zatem nie dziwi, że celebrytka chce go uprawiać nawet gotując pomidorową… Zresztą, psychologia natręctw zna jeszcze dziwniejsze przypadki.

My w Towarzystwie słowo “przedświętny” wykorzystaliśmy stosownie do czasu i powodu, czyli jako zapowiedź zbliżającej się wycieczki z okazji Święta Niepodległości. Dlatego Leszek tak opracował trasę, aby zapowiadała myśl przewodnią wycieczkowych obchodów Święta Narodowego w tym roku. O ruchliwym odcinku z Masłowa do Dąbrowy, pozwoliła nam zapomnieć malownicza Dolina Marczakowa czy przełom Lubrzanki. Kto uczestniczył w ostatniej wycieczce Leszka, to wie jakie przesłanie będzie przyświecać następnej wycieczce prowadzonej przez Andrzeja.

Tekst MS, foto Jola

31.10.2021 r.

Trasa wycieczki: Kielce – Cedzyna – Mąchocice – Bęczków – Radlin- Górno – Niestachów – Kielce. Prowadzący: do Cedzyny prowadził Marek, dalej Leszek. Dystans 50 km. Wzięło udział 10 osób. Pogoda słoneczna, temperatura 15st. C, czyli 288 st. K.

Sądząc po fotografiach (patrz foto) nastrój uczestników dorównywał pogodzie.

Informacja o trasie wycieczki oraz foto: Dorota.